Yapay Zeka Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Birisi “Yapay Zeka” ‘dan (AI) bahsettiğinde, aklınıza gelen ilk şey nedir? Savaş meydanında çatışan robotlar mı yoksa sabahları köpeğinizi gezmeye çıkaran mini yardımcılar mı? Detaylar yazımızda!

0
223

Yapay Zeka – Giriş

Birisi “Yapay Zeka” ‘dan (AI) bahsettiğinde, aklınıza gelen ilk şey nedir?

Birçoğumuz Yapay zeka dendiğinde savaş meydanlarında toplanmış askerleri anımsatan bir robot ordusu hayal ediyoruz. Bununla birlikte pozitif düşünen küçük bir topluluk ise bir köpeği sabahın erken saatlerinde yürüyüşe çıkaran, kalabalık ortamlarda güvenliği sağlayan ve potansiyel riskleri ön görerek önleyici faaliyetler planlayan güzel bir geleceği öngörüyor.

İkinci senaryo kesinlikle daha eğlenceli olsa da birçok kişi hala insanlara karşı yükselen robot nesillerini daha muhtemel görüyor.

Eğer Yapay Zekanın yakında insanlık için en büyük varoluşsal tehdit olacağına inanıyorsanız bir dahi olabilirsiniz -zira Elon Musk ve Stephen Hawking de sizin gibi düşünüyorlar. (Saygınlığı artırmanın bundan daha iyi yolu olabilir mi? 🙂 )

Şaka bir yana; Yapay Zeka üzerine yapılan araştırmalar ve tartışmalarda bilim insanlarını en çok düşündüren konu “insana benzeyen bir Yapay Zekanın muhtemel etkilerinden ziyade bu potansiyele erişme ve başarma” ihtimalidir. Yani bu ihtimal oldukça gerçekçi ve yüksektir.

Profesyoneller “insan-benzeri” ve “zeka” kavramlarının nasıl tanımlanacağı konusunda yıllardır tartışıyorlar. Bunların nasıl tanımlandığı bizlere önemsiz gibi görünebilir, fakat insan zihnini ve zekasını anlamak aslında Yapay Zeka için kilometre taşlarını belirlemede kritik öneme sahiptir. Uzmanlar hala bu tür bir zekânın nasıl yada ne zaman ortaya çıkacağından emin değiller, ancak bu gerçekliğe her geçen gün daha hızla yaklaştığımız açıktır.

Nihayetinde Yapay Zekanın tam olarak ne ile ilgili olduğunu anlamak için uzunca bir süreye ihtiyacımız var gibi düşünebiliriz -zira Yapay Zekanın tam olarak neleri değiştirebileceği hem içerik, hem potansiyeli açısından bilim dünyası dahil olmak üzere herkes için gizemini koruyor.

Yapay Zeka (AI) Nedir?

Yapay zekayı derinlemesine incelemeden önce, yapay zekanın ne olduğunu ve nasıl çalıştığını kısaca irdelemenin iyi olacağını düşünüyorum.

“Yapay zeka” terimi 1956’ya kadar uzanır ve bu terimi ilk olarak bir bilgisayar biliminin alt alanı olarak konumlandırıp temel görevini tanımlayan kişi Stanford araştırmacısı John McCarthy’dir.

Temel olarak yapay zeka (AI); bir makine veya bilgisayar programının düşünmesi ve öğrenmesidir. AI kavramı; insanlar gibi düşünebilen, hareket edebilen ve öğrenme yeteneğine sahip makineler oluşturma fikrine dayanmaktadır. Bilimsel açıdan ise Yapay Zeka; çevreleriyle etkileşime girebilen, elde edilen verilere göre karar verebilen, düşünme ve kendi iradesi ile mantıklı bir biçimde hareket edebilen makineler oluşturma olasılığını araştıran disiplinler arası bir kavramdır. Elbette aynı zamanda daha fazlasıdır, ancak özetle bunları söylemek doğru olacaktır.

Bazı insanlar Yapay Zeka’yı (AI) sadece bir teknoloji olarak düşünüyorlar (-ki haksız da sayılmazlar). Ancak benim açımdan daha doğru olan yaklaşım; makinelerin akıllı veya akıllı olarak adlandırdığımız bir şekilde işleri halledebildiği geniş bir kavram olduğu yönündedir.

Bir makine veya bilgisayar programının Yapay Zeka (AI) olarak kabul edilebilmesi için gereken belirli şartlar vardır. Bunlardan birincisi, insan düşünce sürecini ve davranışını taklit edebilmelidir. İkincisi ise insanlara benzer bir şekilde ( zeki, rasyonel, etik vs..) hareket etmelidir.

Ayrıca bakınız:
“Yapay Zeka Nedir?”

Yapay Zeka (AI) kavramının bilişsel işlevlere sahip Zayıf AI ve Genel AI ile ilgili olduğunu belirtmem gerekiyor. Stanford Üniversitesi’nin bu konular hakkında faydalı bir SSS bölümü var, göz atmanız faydalı olacaktır diye düşünüyorum.

Yapay Zeka (AI) ve Makine Öğrenmesi Aynı Şey midir?

Pek sayılmaz. Yapay Zeka ve Makine Öğrenmesi terimleri sıklıkla birbirinin yerine kullanılıyor olmasına rağmen aynı değillerdir.

Yapay Zekâ (AI) daha geniş bir kavramdır, makine öğrenimi ise Yapay Zekanın (AI) en yaygın uygulamasıdır.

Makine öğrenimini; insani yardım veya müdahale olmaksızın, verilere erişebilen ve onlardan otomatik olarak öğrenebilen bilgisayar programlarının geliştirilmesine odaklanmış bir AI uygulaması olarak düşünebiliriz. Bütün Makine Öğrenimi kavramları, makinelere bilgiye erişim izni vermemiz ve ondan öğrenmelerini sağlamamız varsayımına dayanmaktadır.

Yapay Zeka (AI) ; Makine Öğrenimi, doğal dil işlemesi (Sesli asistanlar), çıkarımlar yapan algoritmaları, sinir ağları gibi teknolojileri içeren bir dizi teknolojidir.

Yapay Zeka (AI) Nerede Kullanılır?

Birçok insan Yapay Zeka ile uzak geleceği ilişkilendirir. Yapay zeka teknolojisinin; tüm konuşulanlara rağmen yakında hayatlarının bir parçası olmayacağına inanıyorlar. Hayatlarının kaç yönünün Yapay Zeka tarafından “zaten” etkilendiğini çok az biliyorlar.

Siri, Google Asistan veya Alexa’yı ele alalım; Dünyanın her yerinden binlerce insan tarafından kullanılan kişisel asistanlar. Bu ve benzeri akıllı araçlar konuşmamızı tanıyabilir (oku: “ne istediğimizi veya ihtiyaç duyduğumuzu anla”), ulaştıkları bilgileri analiz edebilir ve bir cevap veya çözüm sağlayabilir. Bu tür asistanlar hakkında dikkat çekici (ve biraz korkutucu), kullanıcıların ihtiyaçlarını doğru bir şekilde tahmin edebilecekleri noktaya kadar sürekli olarak kullanıcılarını öğrenmeleri ve tanımalarıdır.

Spotify, Pandora ve Apple Music, Yapay Zeka (AI) ile sizin aranızdaki diğer bazı temas noktalarıdır. Bu hizmetler, ilgi alanlarınıza göre müzik önerisinde bulunabilir. Bu uygulamalar yaptığınız seçimleri ve dinlediğiniz müzikleri takip eder, bunları bir öğrenme algoritmasına ekler ve hoşunuza gidebilecek en olası seçenekleri önerir. Yapay Zekanın (AI) bu özel kullanımı muhtemelen en basitlerinden biri, ama yeni şarkılar ve sanatçılar keşfetmemize yardımcı olan iyi bir iş olduğu da gerçek.

Yapay Zeka (AI), en azından şu aşamada beklediğimiz alanlarda ilerliyor. Örneğin Associated Press ya da Yahoo! ‘da ​​kısa haberlerle karşılaştığınızda bilmeniz gereken bunların Yapay Zeka (AI) tarafından yazılmış olduklarıdır. Mevcut yapay zeka teknolojisi halihazırda bazı temel robot yazımlarına imkan vermektedir. Henüz derinlemesine makaleler veya yaratıcı öyküler oluşturmak için hazır olmayabilir ancak kısa ve basit spor rekorları veya basit mali özetler gibi makaleler yazarken oldukça iyi bir iş çıkarıyor.

Günümüzde kullanılmakta olan yapay zekânın diğer örnekleri arasında Google’ın NEST’i gibi akıllı ev cihazları, Tesla tarafından üretilen -kendi kendini süren araçlar ve Alien: Isolation gibi çevrimiçi oyunlar yer alıyor.

Yapay Zeka (AI) Kontrolü Eline Alacak mı?

Bazı insanlar, Yapay Zekanın (AI) henüz emekleme döneminde olduğunu iddia ediyor. Diğerleri ise, insanlığın kontrolü konusunda AI’dan sadece birkaç yıl uzak olduğumuzu iddia ediyor. Ancak gerçek aralarında bir yerde veya çok daha yakında olabilir. Ancak en güvenilir tahminlere göre Yapay Zeka (AI); önümüzdeki 45 yıl içinde hemen hemen her şeyden insanı dışlayacak. Açıkçası, bu bir gecede olmayacak ancak Endüstriler Yapay Zekanın (AI) büyüsü altında tek tek düşmeye başlayacaklar diye düşünüyorum.

Uzmanlar Yapay Zekanın (AI) gelecek on yıl içinde dilleri çevirmek, okul yazılarını yazmak ve kamyonları sürmek gibi nispeten basit görevlerde insanlardan daha iyi performans göstereceğini tahmin ediyor. Ancak çok satan bir kitap yazmak veya cerrah olarak çalışmak gibi daha karmaşık görevler makinelerin öğrenmesi açısından daha fazla zaman alacaktır. Yapay Zeka’nın (AI) bu iki yeteneğe 2049 ve 2053’te uygun olması bekleniyor.

Westworld veya Ex Machina’nın işimizi çaldığı ya da daha da kötüsü insanlığa karşı yükselen robotlar gibi yapay zekalı yaratıklardan bahsetmek için çok erken ancak kesinlikle bu yönde ilerliyoruz. Ayrıca otorite sahibi teknoloji uzmanları ve bilim adamları geleceğimiz hakkında giderek daha fazla endişe duyuyor ve Yapay Zekanın( AI) potansiyel etkisi hakkında daha fazla araştırma yapılmasını teşvik ediyor.

Yapay Zeka (AI) ve Basit Bir Potansiyel Risk Örneği?

Yapay zeka potansiyelini anlayanların, konuyu bizler gibi yüzeysel olarak bilenlerden daha fazla korktuğunu görüyoruz. Google’ın yöneticileri ve çalışanları arasındaki yakın tarihli bir skandalı kanıt olarak kullanabiliriz. 2018 Nisan ayında Google çalışanları, şirketin “Pentagon Projesi” adı verilen proje üzerindeki çalışmalarını durdurmalarını talep ettiler. Resmi olarak “Project Maven” olarak bilinen proje, dronların çektiği nesne ve insan fotoğraflarını sınıflandırmayı kolaylaştırmak için Yapay Zekanın (AI) kullanılması olmasına rağmen potansiyel tehlike; kötü niyetli kişilere veya Yapay Zekaya neye ateş edileceği yada bombalanacağı hakkında veri alt yapısı sağlaması olacaktır.

Askeri orduların tek amacının mevcut iş yükünü azaltmak ve insanlar tarafından gerçekleştirilen sıkıcı görevlerin sayısını minimuma indirmek olduğunu hepimiz tahmin edebiliyoruz ve yukarıdaki son derece basit örnek bile Yapay Zekanın (AI) bu tarz işler için son derece uygun bir yapı olduğunu doğruluyor. Ancak insan hayatının tehlikede olabileceği düşünüldüğünde, bu görevleri sıkıcı bulmaya devam eder miyiz bilemiyorum. Ve başka bir kritik soru daha var -ki o da böyle bir dünyada masum insanları öldürmenin suçunu ve sorumluluğunu kim taşıyacak? Devletler, ordu, bilim yada ne?

Yaygın bir bakış açısı ileride Yapay Zekanın (AI) sadece insan performansını aşması değil, aynı zamanda insan kontrolünün de ötesine uzanacağı yönünde. Dışarıda bu kadar çok korku veren yazı var iken “Yapay Zeka Güvenli midir?” veya “İnsanlar için Yapay Zeka?” gibi sorular hiç de şaşırtıcı gelmemelidir. Yapay Zeka (AI) apaçık heyecan verici olsa da aynı zamanda dikkatle yaklaşılması gereken bir bilim-teknoloji olma özelliğini koruyor.

Kapanış Notları

Yapay Zekaya (AI) sahip makineleri, barındırdığı riskler nedeni ile tamamen reddetmemizi doğru bulmuyorum. İnsanlar için hayatı kolaylaştırmak adına bir çok avantaja (doğruluk, hız, vb) sahip oldukları ve olacakları bir gerçek. Açıkçası bireysel fikirlerimizin mevcut yönü değiştireceğini de düşünmüyorum. Bu nedenle zaman içinde Yapay Zekanın (AI) başımıza gelen en büyük varoluşsal tehdidimiz mi yoksa yaşam kalitemizi pek çok farklı şekilde geliştirecek ve iyiye götürecek bir teknoloji mi olduğunu yaşayarak göreceğiz.

Yazının burasına kadar bir noktanın açıkta kaldığını düşünüyorum. Yapay Zeka (AI) yaratmak insanlık için en dikkate değer olaylardan biridir. Sonuçta Yapay Zeka (AI), 4. Sanayi Devrimi’nin (Endüstri 4.0) en önemli bileşenlerinden biri olarak görülmekte ve potansiyel sosyoekonomik etkisinin elektriğin icadı kadar büyük olacağına inanılmaktadır.

Bütün hepsini değerlendirdiğimizde Yapay Zekaya (AI) en akıllı yaklaşım; teknolojinin nasıl geliştiğini zaman içinde görmek, hayatlarımıza getireceği avantajlardan yararlanmak ve makinelerin insanların yerini alacağı düşüncesine çok sinirlenmemek olacaktır diye düşünüyorum.


Fazlası mı Gerekiyor?

Gönüllülerimiz birlikte çalışarak makine çevirisi kullanmadan burada yayınlanan makaleleri kendi ana dillerinde sizin için özenle hazırladılar. Konu ile ilgili daha fazla bilgi için tüm sitede arama yapabilirsiniz. Herhangi bir konuda destek almak, soru sormak, yayınlanmış bir makaleyi daha iyi hale getirmek yada görüş bildirmek için CNCarea.com forumlarında tartışma başlatabilir ve bize katılabilirsiniz.


Sonraki İçerikYapay Zeka Nedir?